اوربایت چیست؟ بررسی کامل علل، علائم و درمان
اوربایت (Overbite) یا اورلپ دندانی یکی از رایج ترین مشکلات از انواع بایت های دندانی یا به اصطلاح “مال اکلوژن” است که می تواند ظاهر لبخند و عملکرد صحیح دهان را تحت تأثیر قرار دهد. در حالت طبیعی، دندان های جلویی فک بالا کمی بر روی دندان های جلویی فک پایین قرار می گیرند و این همپوشانی جزئی برای عملکرد صحیح فک ضروری است. اما زمانی که ناهنجاری فک به طور غیرطبیعی افزایش یابد، اوربایت ایجاد می شود. شکل صحیح قرار گرفتن دندان ها روی هم که به آن «اُکلوژن» می گویند، نقش بسیار مهمی در سلامت فک و زیبایی لبخند دارد.
یکی از اشتباهات رایج، اشتباه گرفتن اوربایت با بایت دندانی است. بایت دندانی به موقعیت نادرست دندان ها گفته می شود که می تواند باعث مشکلاتی در عملکرد و زیبایی شود، اما اوربایت به طور خاص به میزان همپوشانی عمودی دندان های جلویی بالا روی دندان های جلویی پایین اشاره دارد. به عبارت دیگر، اوربایت بر پایه عمق همپوشانی عمودی تعریف می شود و یکی از شاخص های مهم ارزیابی سلامت بایت است. مقایسه نرمال بایت با اوربایت کمک می کند تا میزان همپوشانی غیرطبیعی دندان ها بهتر درک شود.
شناخت دقیق اورلپ دندانی و تفاوت آن با بایت دندانی به تشخیص بهتر و انتخاب روش درمانی مناسب کمک می کند و از بروز مشکلات جدی تر در فک و دندان ها جلوگیری می کند.
برای آشنایی کامل با انواع ناهنجاری های دندانی، پیشنهاد می کنیم مقاله بایت دندانی چیست؟ را مطالعه کنید.
در صورتی که هنگام بستن دهان، دندان های فک بالا به درستی روی دندان های فک پایین قرار نمی گیرند، ممکن است دچار کراس بایت باشید که نیاز به بررسی تخصصی دارد. اگر نگران عوارض احتمالی مانند ساییدگی دندان یا مشکلات فکی هستید، توصیه می کنیم مقاله مفصل ما را درباره دیپ بایت و راه های درمان آن ببینید. اگر دندان های جلویی فک بالای شما بیش از حد جلوتر از دندان های پایینی قرار گرفتند، ممکن است دچار اورجت باشید. این وضعیت می تواند علاوه بر ظاهر، بر سلامت جویدن و گفتار نیز تأثیر بگذارد.
فرم مشاوره آنلاین
بهترین متخصص برای درمان اوربایت
درمان اوربایت نیازمند تشخیص دقیق، برنامه ریزی درمانی فرد محور و اجرای دقیق مراحل درمان توسط یک متخصص ارتودنسی باتجربه است. در این میان، دکتر کاظم دالایی، متخصص ارتودنسی و ناهنجاری های فک و صورت، یکی از نام های شناخته شده در این حوزه در ایران است.
ایشان با سال ها سابقه درخشان در درمان ناهنجاری هایی مانند انواع بایت های دندانی نظیر اپن بایت، درمان های موفق بسیاری را با بهره گیری از پیشرفته ترین تجهیزات انجام دادند. استفاده از تکنولوژی هایی نظیر ارتودنسی دیجیتال، اسکن داخل دهانی و طراحی درمان با نرم افزارهای سه بعدی، امکان ارائه درمان هایی دقیق، سریع و بدون درد را فراهم کرده است. شروع درمان اوربایت باید با یک مشاوره ارتودنسی دقیق و حرفه ای آغاز شود.
برای درمان تخصصی و مؤثر اوربایت، می توانید به دکتر دالایی، متخصص ارتودنسی مراجعه کنید. ایشان طیف گسترده ای از خدمات درمانی از جمله انواع ارتودنسی دندان: ارتودنسی ثابت | ارتودنسی متحرک | ارتودنسی نامرئی (اینویزیلاین) | ارتودنسی دیمون | ارتودنسی سرامیکی | دستگاه های فانکشنال را با تکیه بر دانش روز و تجربه بالینی به بیماران خود ارائه می دهند. اگر به دنبال درمانی مطمئن برای اصلاح اوربایت هستید، مراجعه به دکتر دالایی می تواند نخستین و بهترین قدم در مسیر لبخندی سالم و زیبا باشد.
انواع اوربایت
اوربایت به دو نوع اصلی تقسیم می شود:
اوربایت دندانی:
این نوع از اورلپ دندانی ناشی از وضعیت نادرست دندان ها است، بدون اینکه فک ها درگیر باشند.
اوربایت اسکلتی:
در اثر ناهنجاری های اسکلتی فک رخ می دهد و معمولاً شدیدتر است و نیاز به جراحی دارد.
شناخت نوع مال اکلوژن عمودی برای انتخاب روش درمانی صحیح اهمیت زیادی دارد.
گاهی اوربایت با فک نامتقارن همراه است و در این موارد درمان پیچیده تر خواهد بود. در اوربایت های شدید، ممکن است درمان نیازمند درمان ارتودنسی به همراه جراحی فک باشد. گاهی شدت ناهنجاری به حدی است که نیاز به درمان ارتودنسی به همراه جراحی دو فک وجود دارد.
علائم و نشانه های اوربایت
برخی از علائم شایع اورلپ دندانی عبارتند از:
قرار گرفتن زیاد دندان های بالایی روی دندان های پایینی
این حالت ممکن است باعث پوشاندن کامل دندان های پایین و تغییر ظاهر لبخند شود.
دشواری در جویدن یا گاز گرفتن غذا
ناهماهنگی دندان ها می تواند فشار نا متعادلی ایجاد کند که عمل جویدن را مختل می سازد.
درد در ناحیه فک یا گوش
به دلیل فشار غیرطبیعی روی مفاصل فکی، ممکن است فرد دچار دردهای مبهم یا تیر کشنده در این نواحی شود.
ساییدگی یا لب پریدگی دندان های جلویی
تماس مداوم و نامناسب بین دندان ها می تواند منجر به فرسایش مینای دندان و شکستگی لبه ها گردد.
مشکلات گفتاری یا صدا سازی نادرست
اورلپ دندانی ممکن است در تلفظ برخی حروف یا ایجاد صداهای طبیعی اختلال ایجاد کند.
استفاده از الاینر ارتودنسی یکی از روش های محبوب و نامرئی برای اصلاح مال اکلوژن عمودی خفیف تا متوسط است.
بیشتر بدانید: تنفس دهانی
دلایل ایجاد اوربایت
اورلپ دندانی می تواند در اثر عوامل مختلفی ایجاد شود، از جمله:
ژنتیک
در بسیاری از موارد، شکل و موقعیت فک ها به صورت ارثی از والدین به فرزندان منتقل می شود.
عادت های نادرست کودکی
مکیدن انگشت، استفاده طولانی مدت از پستانک یا شیشه شیر می تواند باعث جلو آمدن دندان های بالا و تغییر فرم فک شود.
عدم تعادل در رشد فک بالا و پایین
رشد بیش از حد فک بالا یا رشد ناکافی فک پایین باعث همپوشانی غیرطبیعی دندان ها می شود.
فقدان دندان یا کشیدن زودهنگام دندان شیری
این امر می تواند به حرکت دندان های مجاور و ایجاد نا مرتبی در قوس دندانی منجر شود.
استفاده از کش ارتودنسی برای اعمال نیروی لازم جهت اصلاح مال اکلوژن عمودی بسیار رایج است.
آدرس:
خیابان شریعتی, خیابان صادقیان, ساختمان پزشکان پارس, پلاک ۱۰ , طبقه ۴
شماره های تماس:
۰۲۱-۲۲۸۷۸۷۸۹ ۰۲۱-۲۲۸۷۸۷۸۵
مشاوره و رزرو وقت:
برای گرفتن مشاوره آنلاین و یا رزرو نوبت، کافی است فرم مشاوره در این صفحه را پر کنید.
روش های تشخیص اوربایت
برای تشخیص اورلپ دندانی، معمولاً اقدامات زیر توسط متخصص ارتودنسی انجام می شود:
معاینه بالینی دندان ها و فک
متخصص با بررسی دقیق نحوه قرارگیری دندان ها و رابطه فک بالا و پایین، وضعیت اوربایت را به صورت اولیه تشخیص می دهد.
تهیه رادیوگرافی (پانورامیک و لترال سفالومتریک)
عکس های تخصصی از فک و جمجمه به پزشک کمک می کنند میزان همپوشانی دندان ها و زاویه فک ها را ارزیابی کند.
تهیه مدل های دندانی
با قالب گیری از دندان ها، یک مدل دقیق ساخته می شود که امکان بررسی جزئیات بایت و برنامه ریزی درمان را فراهم می کند.
برخی بیماران با ظاهر براکت ها مشکل دارند و به همین دلیل برای درمان اوربایت از ارتودنسی رنگی استقبال می کنند.
در برخی موارد مال اکلوژن عمودی ناشی از روابط نادرست دندانی است که با اصلاح روابط کلاس دو کانینی با ارتودنسی درمان می شود.
درمان اوربایت در کودکان
درمان اورلپ دندانی در سنین پایین از اهمیت بالایی برخوردار است؛ چرا که استخوان های فک هنوز در حال رشد هستند و می توان با مداخلات زود هنگام، از مشکلات جدی تر در آینده پیشگیری کرد. مهم ترین روش های درمان در کودکان عبارتند از:
استفاده از ارتودنسی متحرک برای هدایت رشد فک
دستگاه های متحرک مانند فک گستر یا بایونیتور به اصلاح رشد نا هماهنگ فک کمک می کنند و از شدت مال اکلوژن عمودی می کاهند.
اصلاح عادت های دهانی مانند مکیدن انگشت
با کمک گفتار درمانی یا دستگاه های بازدارنده، می توان این عادت ها را متوقف کرد تا رشد طبیعی فک مختل نشود.
نصب فضا نگهدارنده در صورت کشیدن زودهنگام دندان شیری
در صورتی که دندان شیری زودتر از موعد بیفتد یا کشیده شود، فضا نگهدارنده مانع از حرکت دندان های مجاور و بروز اورلپ دندانی می شود.
در درمان برخی موارد شدید اوربایت، نیاز به کشیدن دندان برای ارتودنسی وجود دارد تا فضای کافی ایجاد شود. در بسیاری از بیماران، مال اکلوژن عمودی را می توان با درمان ارتودنسی ثابت بدون کشیدن دندان اصلاح کرد. در درمان اوربایت، استفاده از براکت ارتودنسی رایج ترین و مؤثرترین روش است.
درمان اوربایت در بزرگسالان
در بزرگسالان، درمان اوربایت معمولاً نیازمند زمان و برنامه ریزی دقیق تر است، زیرا استخوان های فک دیگر رشد نمی کنند. با این حال، تکنیک های مدرن ارتودنسی امکان اصلاح اورلپ دندانی را حتی در بزرگسالی فراهم کردند. روش های رایج درمان شامل موارد زیر است:
ارتودنسی ثابت برای جابجایی دندان ها
براکت های فلزی یا سرامیکی به تدریج دندان ها را به موقعیت مناسب هدایت می کنند و موجب بهبود همپوشانی دندان ها می شوند.
ارتودنسی همراه با جراحی فک در موارد شدید اسکلتی
در مواردی که ناهماهنگی اسکلتی بین فک بالا و پایین وجود دارد، جراحی ارتوگناتیک همراه با ارتودنسی پیش و پس از جراحی برای اصلاح کامل اورلپ دندانی استفاده می شود.
استفاده از اینویزیلاین (ارتودنسی نامرئی) در موارد خفیف تا متوسط
این روش با بهره گیری از پلاک های شفاف و متحرک، مال اکلوژن عمودی های خفیف تا متوسط را بدون نیاز به سیم و براکت درمان می کند و در عین حال ظاهر طبیعی لبخند را حفظ می نماید.
پس از درمان اوربایت با ارتودنسی، استفاده از ریتینر طبق توصیه مقاله چرا باید بعد از ارتودنسی ریتینر گذاشت؟ ضروری است.
تفاوت اوربایت با اورجت
| ویژگی | اوربایت | اورجت |
| تعریف | همپوشانی عمودی دندان های بالایی روی دندان های پایینی است. | جلو آمدگی افقی دندان های بالایی نسبت به دندان های پایینی است. |
| عامل اصلی | معمولاً به دلیل رشد بیش از حد فک بالا یا کم رشدی فک پایین ایجاد می شود. | بیشتر به دلیل جلو بودن فک بالا یا عقب ماندگی فک پایین است. |
| تأثیر بر چهره | باعث می شود دندان های پایینی کمتر دیده شوند و لبخند بسته تر به نظر برسد. | لب بالا جلوتر به نظر می رسد و ممکن است دندان های جلویی بیرون زده باشند. |
| روش درمان | با ارتودنسی یا در موارد شدید، جراحی فک قابل درمان است. | معمولاً با ارتودنسی و گاهی همراه با جراحی قابل اصلاح است. |
عوارض عدم درمان مال اکلوژن عمودی
درمان نکردن اورلپ دندانی می تواند عواقب جدی به همراه داشته باشد، از جمله:
ساییدگی غیرطبیعی دندان ها
تماس نامناسب دندان های فک بالا و پایین می تواند باعث فرسایش مینای دندان و لب پریدگی آنها شود.
درد مزمن فک و اختلال مفصل گیجگاهی فکی (TMJ)
فشار نا هماهنگ روی مفصل فک ممکن است منجر به درد، صدای کلیک و محدودیت حرکت فک شود.
مشکلات گفتاری و تلفظ
ناهنجاری های فکی می توانند روی نحوه تولید برخی صداها تأثیر بگذارند و گفتار فرد را دچار اختلال کنند.
کاهش زیبایی لبخند و چهره
اورلپ دندانی شدید باعث عدم توازن در اجزای صورت و کاهش جذابیت ظاهری می شود.
اوربایت گاهی فقط در ارتودنسی فک بالا دیده می شود، ولی در موارد شدید ممکن است هر دو فک درگیر باشند. در برخی بیماران، درمان مال اکلوژن عمودی تنها با ارتودنسی فک پایین امکانپذیر است.
طول درمان اوربایت چقدر است؟
طول درمان اوربایت به شدت ناهنجاری، سن بیمار و روش درمانی انتخاب شده بستگی دارد. در ادامه مدت زمان تقریبی برای هر گروه ذکر شده است:
موارد خفیف
اصلاح اورلپ دندانی خفیف با استفاده از اینویزیلاین یا براکت های ساده معمولاً بین ۶ تا ۱۲ ماه زمان می برد. در این موارد تمرکز اصلی روی جابجایی محدود دندان ها است.
موارد متوسط تا شدید
برای اصلاح مال اکلوژن عمودی متوسط تا شدید، معمولاً نیاز به ارتودنسی ثابت است که ممکن است بین ۱۲ تا ۲۴ ماه طول بکشد. در این حالت، تغییرات ساختاری تری در دندان ها و گاهی فک ها انجام می شود.
در موارد نیاز به جراحی فک
اگر ناهنجاری اسکلتی شدید باشد و نیاز به جراحی فک وجود داشته باشد، طول درمان می تواند بیش از ۲ سال باشد. این درمان معمولاً شامل دوره ای از ارتودنسی پیش از جراحی و سپس ادامه ارتودنسی پس از جراحی است.
برای کاهش زمان درمان مال اکلوژن عمودی، می توان از تکنیک های معرفی شده در روش های کاهش طول درمان ارتودنسی دندان بهره برد.
همین الان مشاوره بگیر...
شنبه تا چهارشنبه از 11 صبح الی 20 شب
پنجشنبه از 10 صبح تا 14 بعد از ظهر
سوالات متداول درباره اوربایت
آیا اوربایت فقط یک مشکل زیبایی است؟
خیر، اگرچه در ظاهر لبخند تأثیر دارد، ولی در صورت درمان نکردن، منجر به مشکلات عملکردی نیز می شود.
آیا اورلپ دندانی به خودی خود اصلاح می شود؟
در اغلب موارد خیر، مخصوصاً در بزرگسالان. درمان تخصصی لازم است.
آیا اینویزیلاین برای درمان مال اکلوژن عمودی کافی است؟
در موارد خفیف تا متوسط ممکن است کافی باشد، اما برای موارد شدید نیاز به ارتودنسی ثابت یا جراحی وجود دارد.
هزینه درمان اورلپ دندانی چقدر است؟
بسته به شدت ناهنجاری و نوع درمان (متحرک، ثابت، جراحی)، متفاوت است. مشاوره با متخصص بهترین راه برای برآورد هزینه است.
آیا درمان اوربایت دردناک است؟
درمان ممکن است کمی ناراحتی ایجاد کند، اما با روش های جدید ارتودنسی، درد به حداقل می رسد.
بهترین سن برای درمان اورلپ دندانی چه زمانی است؟
کودکی بهترین زمان است، اما در هر سنی می توان اقدام به درمان کرد.
آیا کشیدن دندان برای درمان مال اکلوژن عمودی ضروری است؟
در برخی موارد بله، اما تصمیم نهایی بر عهده متخصص ارتودنسی است.
منابع:
- American Association of Orthodontists. “What is Overbite
- https://www.aaoinfo.org/blog/what-is-an-overbite
- Mayo Clinic. “Overbite: Causes and Treatment Options
